Intensywne używanie ognia na terenie dzisiejszych Chin związane z ekspansją H. sapiens
30 czerwca 2025, 08:31Opanowanie ognia to jeden z kluczowych momentów ludzkiej historii. Jednak pomiędzy samą umiejętnością jego rozpalania i kontrolowania, a powszechnym użytkowaniem – kiedy to ogień mógł rzeczywiście wpłynąć na ewolucję i historię człowieka – upłynęły setki tysięcy lat. Ogień przez setki milionów lat był na Ziemi zjawiskiem wyłącznie naturalnym. Jednak w czwartorzędzie coraz częściej był on celowo rozpalany przez ludzi, zmieniając ich dietę, umożliwiając produkcję narzędzi i adaptację do niskich temperatur, chroniąc przed zwierzętami, a w końcu kształtując też ekosystem poprzez zwiększenie częstotliwości przypadkowych czy też celowo wywoływanych pożarów. Poznanie historii jego stosowania pozwala więc lepiej poznać historię człowieka oraz naszej planety.
Pomidor - pogromca chorób
29 czerwca 2006, 19:03Naukowcy pracują nad stworzeniem genetycznie zmodyfikowanych pomidorów, które zawierałyby jadalną szczepionkę przeciwko dwóm spośród najbardziej śmiercionośnych wirusów na świecie — wirusowi HIV oraz wirusowi zapalenia wątroby typu B (HVB). W zamierzeniu szczepionka taka ma być tania i dostępna dla mieszkańców biednych krajów, którzy jej najbardziej potrzebują. Jak do tej pory żadna z 90 szczepionek na AIDS nie jest skuteczna, a już istniejąca szczepionka przeciwko HVB jest za droga dla obywateli państw Trzeciego Świata.
Gwiazdy zniknęły bez śladu?
29 września 2014, 17:23Niektóre z pierwszych gwiazd mogły zakończyć życie w niezwykły sposób – eksplodowały i całkowicie się wypaliły, nie pozostawiając po sobie czarnej dziury. Do takich wniosków doszli naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Santa Cruz (UCSC) oraz University of Minnesota, którzy przeprowadzili liczne symulacje na superkomputerach. Opisali oni scenariusz końca istnienia gwiazd o masie 55-56 tysięcy razy większej od masy Słońca.
Jak przyjęliśmy postawę wyprostowaną? Naukowcy opisali radykalne zmiany w miednicy
8 września 2025, 08:41W ciągu milionów lat u naszych przodków doszło do radykalnej zmiany miednicy, dzięki czemu my możemy poruszać się na dwóch nogach w postawie wyprostowanej. Przez długi czas szczegóły tej zmiany pozostawały tajemnicą, aż niedawno na łamach Nature naukowcy z USA, Wielkiej Brytanii i Irlandii opisali dwie zmiany genetyczne, które doprowadził do tej rewolucji.
Ryzyko poronienia wzrasta z wiekiem ojca
31 lipca 2006, 19:25Ryzyko poronienia wzrasta z wiekiem ojca, bez względu na to, ile lat ma matka. Dostarczające takich wyników badanie objęło blisko 14 tysięcy mieszkających w Jerozolimie kobiet, które były w ciąży w latach 60. i 70. (między 1964 a 1976 rokiem). Wykazało ono, że ryzyko poronienia było o 60% większe u ojców 40-letnich i starszych niż u 25-29-letnich.
Mieszkańcy Rapa Nui nie żyli w izolacji
24 października 2014, 11:54Wyspa Wielkanocna, znana przede wszystkim z tajemniczych wielkich posągów, wydaje się odizolowana od świata zewnętrznego. Położona jest bowiem w odległości 2300 kilometrów od Ameryki Południowej i 1770 kilometrów od najbliższej wyspy. Jednak najnowsze badania genetyczne wykazały, że jej mieszkańcy nie żyli w izolacji
Archeolodzy w tajemnicy pracowali przy nietypowym pochówku kobiety z epoki wikingów
18 listopada 2025, 10:24Przez kilka ostatnich miesięcy w wielkiej tajemnicy na farmie Val w gminie Ørland pracował zespół archeologów. Wezwał ich poszukiwacz skarbów Roy Søreng, który dzięki wykrywaczowi metali znalazł broszę o miseczkowatym kształcie. Tego typu biżuteria była typowa dla wczesnośredniowiecznych kobiecych strojów ze Skandynawii. A archeolodzy tym chętniej udali się na miejsce znaleziska, że w tej samej farmie kilka miesięcy wcześniej odkryto pochówek wikingów.
Grzyby w kawie
29 sierpnia 2006, 12:04Brazylijska uczona twierdzi, że za olbrzymie zróżnicowanie smaków i aromatów kawy odpowiedzialne są... grzyby. Doktor Martha Taniwaki z Brazylijskiego Instytutu Technologii Żywności zaprezentowała wyniki swych badań podczas Międzynarodowej Konferencji Mykologicznej.
Nadwaga przyczyną 500 000 nowotworów
26 listopada 2014, 12:09Nadwaga i otyłość są przyczyną około 500 000 przypadków nowotworów na całym świecie. Odpowiadają zatem za 3,6% zachorowań. Z artykułu w The Lancet Oncology dowiadujemy się, że około 25% przypadków nowotworów spowodowanych otyłością i nadwagą można uniknąć.
Masz problem z wątrobą? Prosta zmiana diety zmniejszy ryzko raka
30 stycznia 2026, 10:07Osoby z upośledzoną funkcją wątroby mogą w prosty sposób zmniejszyć ryzyko rozwoju raka wątroby lub spowolnić postępy już istniejącej choroby. Powinny jeść mniej białka. Amerykańsko-chiński zespół naukowy pracujący pod kierunkiem uczonych z Rutgers University odkrył, że dieta niskobiałkowa spowalnia rozrost guzów i wydłuża życie myszy. Uczeni opisali sposób, w jaki upośledzone funkcjonowanie wątroby w zakresie oczyszczania organizmu, napędza nowotwór.
